Το καλοριφέρ λειτουργεί, αλλά το σπίτι δυσκολεύεται να ζεσταθεί; Οι εξωτερικοί τοίχοι παραμένουν κρύοι ή αισθάνεστε ρεύματα κοντά στα παράθυρα;

Καθώς οι πρώτες κρύες μέρες του φθινοπώρου κάνουν την εμφάνισή τους, και με το κόστος ενέργειας να παραμένει υψηλό, η θωράκιση του σπιτιού δεν είναι πολυτέλεια, αλλά είναι στρατηγική επένδυση με άμεση απόσβεση.

Το ζητούμενο όμως δεν είναι απλώς να προσθέσετε μονωτικό υλικό κάπου στο κτίριο.

Χρειάζεται πρώτα να εντοπίσετε από πού χάνεται πραγματικά η θερμότητα.

Σε αυτόν τον οδηγό, ομάδα του Καξηρή, σάς βοηθά να εντοπίσετε τα 5 πιο κρίσιμα σημεία που χρειάζονται έλεγχο πριν τον χειμώνα, ώστε η θερμομόνωση σπιτιού που θα επιλέξετε να αποδώσει τα μέγιστα.

Τι είναι η θερμομόνωση σπιτιού;

Θερμομόνωση σπιτιού ονομάζεται το σύνολο των τεχνικών παρεμβάσεων και η εφαρμογή εξειδικευμένων δομικών υλικών χαμηλής θερμικής αγωγιμότητας στο κτιριακό κέλυφος, δηλαδή σε τοίχους, οροφή, δάπεδα και ανοίγματα, με στόχο τον περιορισμό της μεταφοράς θερμότητας ανάμεσα στο εσωτερικό και το εξωτερικό περιβάλλον.

Η σωστή θερμομόνωση δεν είναι απλώς ένα ακόμη υλικό πάνω στον τοίχο. Είναι ένα σύστημα προστασίας του κελύφους, στο οποίο κάθε λεπτομέρεια, από την ταράτσα μέχρι τις ενώσεις γύρω από ένα παράθυρο, επηρεάζει το τελικό αποτέλεσμα.

Λειτουργεί σαν ένα προστατευτικό «θερμικό μπουφάν» γύρω από το κτίριο: τον χειμώνα εμποδίζει τη θερμότητα να διαφύγει προς τα έξω, ενώ το καλοκαίρι εμποδίζει την υψηλή εξωτερική θερμοκρασία να εισχωρήσει μέσα.

Η θερμομόνωση δεν πρέπει να συγχέεται με τη στεγανοποίηση: η πρώτη αφορά τη θερμική συμπεριφορά του κτιρίου, η δεύτερη την προστασία από νερό και υγρασία. Στην ταράτσα, για παράδειγμα, συχνά χρειάζονται και οι δύο παρεμβάσεις μαζί, αλλά εξυπηρετούν διαφορετικό σκοπό.

Πριν επιλέξετε υλικό ξεκινήστε από τη διάγνωση, όχι το προϊόν
Ένα συχνό λάθος είναι να ξεκινά η σκέψη από το προϊόν: «EPS ή XPS;», «πόσα εκατοστά;», «πετροβάμβακας ή πολυστερίνη;».

Στην πραγματικότητα, η επιλογή υλικού πρέπει να έρχεται μετά τη διάγνωση του προβλήματος.

Πριν αγοράσετε οτιδήποτε, πρέπει να γνωρίζετε:

Ποια επιφάνεια μονώνεται,
σε τι κατάσταση βρίσκεται,
αν υπάρχει υγρασία,
ποιες θερμογέφυρες υπάρχουν και
αν η λύση θα εφαρμοστεί εξωτερικά ή εσωτερικά.
Ιδιαίτερα σε θερμοπρόσοψη, δεν πρέπει να αγοράζονται μεμονωμένα υλικά χωρίς να έχει εξεταστεί η συμβατότητα ολόκληρου του συστήματος.

5 σημεία που πρέπει να ελέγξετε πριν την θερμομόνωση
Ταράτσα ή στέγη (έως και 25%-35% των Θερμικών Απωλειών)
Η θερμότητα, λόγω φυσικής τάσης, ανεβαίνει προς τα πάνω. Γι' αυτό, η ταράτσα ή η στέγη βρίσκεται σε άμεση επαφή με τις εξωτερικές συνθήκες όλο τον χρόνο και αποτελεί συχνά το σημείο με τη μεγαλύτερη απώλεια θερμότητας. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται αν μένετε στον τελευταίο όροφο ή σε μονοκατοικία.

Τι να ελέγξετε: την κατάσταση τυχόν υπάρχουσας μόνωσης, ρωγμές ή φθορές στο σκυρόδεμα, την παρουσία υγρασίας, τις κλίσεις και την απορροή νερού.

Η λύση: θερμομόνωση δώματος (συμβατική ή αναστρεφόμενη) με πλάκες εξηλασμένης (XPS) ή διογκωμένης (EPS) πολυστερίνης, ή αφρό πολυουρεθάνης.

Εξωτερικοί Τοίχοι & Θερμοπρόσοψη (30%-40% των Απωλειών)
Οι εξωτερικοί τοίχοι καταλαμβάνουν τη μεγαλύτερη επιφάνεια του κελύφους. Όταν είναι ανεπαρκώς μονωμένοι, απορροφούν τη θερμότητα του εσωτερικού χώρου, δημιουργώντας την αίσθηση του «παγωμένου τοίχου» και συχνά συμπύκνωση υδρατμών, με αποτέλεσμα την εμφάνιση μούχλας στις γωνίες.

Τι να ελέγξετε: σκάσιμο σοβάδων, τριχοειδείς ρωγμές, αποσάθρωση επιχρισμάτων.

Η λύση: Η εξωτερική θερμομόνωση (θερμοπρόσοψη) είναι η πιο αποτελεσματική μέθοδος. Μπορούν να τοποθετηθούν θερμομονωτικές πλάκες στην εξωτερική πλευρά, οι οποίες καλύπτονται με κόλλα, οπλισμό (υαλόπλεγμα) και τελικό επίχρισμα. Δεν πρόκειται απλώς για «πλάκες πάνω στον τοίχο», αλλά για ολοκληρωμένο συμβατό σύστημα.

Εξωτερική ή εσωτερική θερμομόνωση; Κατανοούμε πως η εξωτερική επέμβαση, δεν είναι πάντα εφικτή.

Αν λοιπόν μένετε σε διαμέρισμα πολυκατοικίας χωρίς σύμφωνη γνώμη συνιδιοκτητών, ή σε διατηρητέο κτίριο, εξετάζεται η εσωτερική θερμομόνωση, με μονωτικές πλάκες ή σύστημα πετροβάμβακα/γυψοσανίδας από την εσωτερική πλευρά. Προσφέρει λιγότερη κάλυψη θερμογεφυρών και μειώνει ελαφρώς το ωφέλιμο εμβαδόν, αλλά είναι η μόνη εφικτή λύση σε πολλές περιπτώσεις.

Θερμογέφυρες & αρμοί γύρω από κουφώματα
Μπορεί να έχει μονωθεί μεγάλο μέρος του σπιτιού και ορισμένα σημεία να παραμένουν αισθητά πιο κρύα.

Εδώ είναι που έρχονται σαν λύση, οι θερμογέφυρες. Θερμογέφυρα είναι κάθε σημείο όπου η θερμομονωτική προστασία διακόπτεται ή εξασθενεί, επιτρέποντας στη θερμότητα να διαφύγει πιο γρήγορα. Εφαρμόζεται συνήθως σε κολώνες, δοκάρια, πρέκια και στους περιμετρικούς αρμούς γύρω από παράθυρα.

Τι να ελέγξετε: μαύρες κηλίδες μούχλας κοντά σε παράθυρα ή στις γωνίες ταβανιών (ένδειξη συμπύκνωσης λόγω θερμογέφυρας)· επίσης ελέγξτε το ρεύμα αέρα, φθαρμένα λάστιχα, κενά ανάμεσα σε κάσα και τοιχοποιία, ασφράγιστους αρμούς γύρω από κουφώματα.

Η λύση: πλήρης κάλυψη των δομικών στοιχείων με υλικά θερμοπρόσοψης και σωστή σφράγιση των αρμών με διογκούμενους αφρούς πολυουρεθάνης ή ειδικά σφραγιστικά υψηλής ελαστικότητας.

Πυλωτή & δάπεδα πάνω από αθέρμαντους χώρους (10%-15% των Απωλειών)
Διαμερίσματα πάνω από ανοιχτή πυλωτή, πιλοτήρι ή αθέρμαντο υπόγειο αντιμετωπίζουν συχνά παγωμένα δάπεδα και πολλές φορές, όσο κι αν δυναμώσετε τη θέρμανση, το πάτωμα παραμένει κρύο. Αυτό το σημείο συχνά περνά απαρατήρητο, καθώς δεν βρίσκεται στο ύψος των ματιών.

Τι να ελέγξετε: ρεύματα αέρα κάτω από το δάπεδο και απουσία μονωτικού υλικού στην οροφή της πυλωτής.

Η λύση: τοποθέτηση θερμομονωτικών πλακών στην οροφή της πυλωτής (κάτω μέρος της πλάκας) που είναι μια σχετικά γρήγορη, οικονομική επέμβαση με αισθητό αποτέλεσμα στη θερμοκρασία του δαπέδου. Αν το δάπεδο παραμένει κρύο ενώ οι υπόλοιπες επιφάνειες έχουν βελτιωθεί, αξίζει να εξεταστεί ξεχωριστά αυτό το τμήμα, ακόμη κι αν εντάσσεται σε μεγαλύτερη ανακαίνιση.

Έλεγχος υγρασίας & στεγανοποίησης πριν την εφαρμογή
Μία από τις μεγαλύτερες παγίδες στη θερμομόνωση είναι η τοποθέτηση μονωτικών υλικών πάνω σε υπόστρωμα με εγκλωβισμένη υγρασία ή ενεργές διαρροές.

Τα μονωτικά υλικά και ιδιαίτερα η διογκωμένη πολυστερίνη και ο πετροβάμβακας, χάνουν σημαντικό μέρος της θερμομονωτικής τους ικανότητας αν βραχούν.

Τι να ελέγξετε: εισροή νερού από υδρορροές, διαρροές σωληνώσεων, ανερχόμενη υγρασία από το έδαφος.

Η λύση: εξασφάλιση πλήρους στεγανοποίησης πριν ή παράλληλα με τη θερμομόνωση, με στεγανωτικά επαλειπτικά ή ελαστομερείς μεμβράνες. Είναι προαπαιτούμενο, όχι προαιρετικό βήμα, για τη μακροζωία της εφαρμογής σας.

Πότε πρέπει να γίνει η θερμομόνωση;
Οι εργασίες μπορούν να γίνουν σχεδόν όλο τον χρόνο, αρκεί οι κόλλες και τα επιχρίσματα να εφαρμόζονται σε θερμοκρασίες μεταξύ 5°C και 35°C, χωρίς παγετό, βροχή ή ισχυρό άνεμο. Το φθινόπωρο παραμένει η πιο στρατηγική περίοδος, καθώς προλαβαίνετε να θωρακίσετε το σπίτι πριν τις έντονες παγωνιές και εξασφαλίζετε άμεση εξοικονόμηση στον χειμώνα που έρχεται.

FAQ – Συχνές Ερωτήσεις


Q.1: Ποια σημεία ενός σπιτιού πρέπει να ελεγχθούν πρώτα;

Ταράτσα ή στέγη, εξωτερικοί τοίχοι, θερμογέφυρες και αρμοί κουφωμάτων, δάπεδα πάνω από πυλωτή ή αθέρμαντο χώρο, και η κατάσταση υγρασίας/στεγανοποίησης πριν από κάθε παρέμβαση.

Q.2: Είναι καλύτερη η εξωτερική ή η εσωτερική θερμομόνωση;

Δεν υπάρχει ίδια απάντηση για κάθε κτίριο. Η εξωτερική θερμομόνωση (θερμοπρόσοψη) προσφέρει συνέχεια στο κέλυφος και καλύπτει καλύτερα τις θερμογέφυρες, ενώ η εσωτερική είναι χρήσιμη όταν δεν επιτρέπεται ή δεν είναι πρακτικά εφικτή η επέμβαση στην εξωτερική όψη.

Q.3: Ποιο είναι το ιδανικό πάχος θερμομονωτικού υλικού στην Ελλάδα;

Εξαρτάται από την κλιματική ζώνη. Για Αττική και Νότια Ελλάδα συνήθως επαρκούν 7-8cm, ενώ για Βόρεια και Ορεινή Ελλάδα συνιστώνται 10-12cm, ώστε να καλύπτονται τα όρια του ΚΕΝΑΚ.

Q.4: Η στεγανοποίηση της ταράτσας είναι και θερμομόνωση;

Όχι. Η στεγανοποίηση προστατεύει από το νερό και την υγρασία, ενώ η θερμομόνωση περιορίζει τη μεταφορά θερμό

Q.5: Πώς συνδέεται η θερμομόνωση με τη μούχλα στο σπίτι;

Η μούχλα εμφανίζεται όταν θερμοί, υγροί υδρατμοί του εσωτερικού χώρου έρχονται σε επαφή με μια παγωμένη επιφάνεια (συμπύκνωση). Αυξάνοντας τη θερμοκρασία της εσωτερικής επιφάνειας του τοίχου μέσω θερμομόνωσης, το φαινόμενο συμπύκνωσης περιορίζεται σημαντικά, εμποδίζοντας την ανάπτυξη μούχλας.